ყოველთვის შეიძლება არსებითი სახელის სქესის გამოცნობა?

უმეტეს შემთხვევაში – დიახ, დაბოლოებით. გამონაკლისია ძირითადად რბილ თანხმოვანზე დამთავრებული სიტყვები (მაგალითად, dzień – მამრობითი, jesień – მდედრობითი). ამიტომ ახალ სიტყვებს საუკეთესოა „ten“, „ta“ ან „to“-სთან ერთად ვსწავლობდეთ.

რომელი სქესისაა „dziecko“?

საშუალოსი: to dziecko, moje dziecko było. მრავლობით რიცხვში „dzieci“-ს არამამაკაცთა ფორმები აქვს: te dzieci były, one są.

უცხო სიტყვებს აქვთ სქესი პოლონურში?

დიახ. იცვლებადი სიტყვები სქესს დაბოლოების მიხედვით იღებს (ten komputer, ta aplikacja). ხმოვანზე დამთავრებული უცვლელი სიტყვები ჩვეულებრივ საშუალოა (to menu, to kiwi).

მამრობითი, მდედრობითი და საშუალო სქესი – არსებითი სახელების სქესი პოლონურში

რატომ უნდა ვიცოდეთ სქესი

სქესი განსაზღვრავს თითქმის ყოველი სიტყვის ფორმას, რომელიც არსებით სახელს უკავშირდება. თუ სქესს აურევთ, ზედსართავს, ნაცვალსახელსა და ზმნასაც აურევთ.

როგორ ცვლის სქესი სხვა სიტყვებს
	მამრობითი	მდედრობითი	საშუალო
ნაცვალსახელი	ten, mój, on	ta, moja, ona	to, moje, ono
ზედსართავი	nowy	nowa	nowe
წარსული დრო	był, kosztował	była, kosztowała	było, kosztowało
მაგალითი	Ten stary telefon był tani.	Ta stara torba była tania.	To stare krzesło było tanie.

როგორ ამოვიცნოთ სქესი დაბოლოებით

შეხედეთ არსებითი სახელის ბოლო ასოს მხოლობითი რიცხვის mianownik-ში (ლექსიკონის ფორმა). ეს წესი შემთხვევათა უმეტესობაში ამართლებს.

სქესი დაბოლოების მიხედვით
სქესი	ტიპური დაბოლოება	მაგალითები
მამრობითი	თანხმოვანი	dom, stół, telefon, chleb, klucz, pokój, lekarz, student
მდედრობითი	-a	kawa, mama, praca, ulica, szkoła, kuchnia, lekcja
მდედრობითი	-i (რამდენიმე სიტყვა)	pani, gospodyni
მდედრობითი	-ść, -ość	miłość, wiadomość, przyszłość, kość, część
საშუალო	-o	okno, mleko, miasto, biuro, dziecko
საშუალო	-e	morze, pole, zdjęcie, mieszkanie, śniadanie
საშუალო	-ę	imię, zwierzę, ramię
საშუალო	-um	muzeum, centrum, liceum, akwarium

გამონაკლისები, რომლებიც უნდა ვიცოდეთ

დაბოლოებების წესს გამონაკლისების რამდენიმე მნიშვნელოვანი ჯგუფი აქვს – საბედნიეროდ, ისინი ძირითადად იმ სიტყვებს ეხება, რომელთა დამახსოვრებაც ადვილია.

-a-ზე დამთავრებული მამრობითი სახელები

მამაკაცების აღმნიშვნელი არსებითი სახელები მამრობითია, თუნდაც -a-ზე სრულდებოდეს: mężczyzna, kolega, kierowca, tata, dentysta, turysta, artysta, poeta, sędzia, აგრეთვე ისეთი სახელები, როგორიცაა Kuba ან Barnaba. ამიტომ ვამბობთ mój kolega, ten kierowca, nasz tata był.

თანხმოვანზე დამთავრებული მდედრობითი სახელები

მდედრობითი სქესის ზოგი არსებითი სახელი თანხმოვანზე სრულდება, ჩვეულებრივ რბილზე ან -c, -cz, -sz, -rz, -ść-ზე: noc, rzecz, twarz, sól, mysz, wieś, krew, jesień, dłoń, pieśń და ყველა სიტყვა -ość-ზე. ვამბობთ ta noc, moja twarz, ta wieś była mała.

რბილი თანხმოვანი ბოლოში: მამრობითი თუ მდედრობითი?

ყურადღება სიტყვებზე -ń, -ć, -ś, -l-ზე: ისინი ზოგჯერ მამრობითია, ზოგჯერ მდედრობითი. მამრობითია, სხვათა შორის, dzień, tydzień, koń, kamień, gość, liść, hotel, przyjaciel, მდედრობითი – jesień, dłoń, kość, sól. ამ სიტყვების სწავლა ნაცვალსახელთან ten / ta ერთად ღირს.

უცხო სიტყვები

სხვა ენებიდან მოსულ ზოგ სიტყვას „არატიპური“ სქესი აქვს: album მამრობითია (თუმცა -um-ით სრულდება), -i, -u, -e-ზე დამთავრებული უცვლელი სიტყვები კი ჩვეულებრივ საშუალოა: to kiwi, to menu, to alibi, to tabu.

მამრობითი სქესის სამი ქვესახეობა

მამრობითი სქესი დამატებით სამ ჯგუფად იყოფა. ეს მნიშვნელოვანია biernik-ისთვის და მრავლობითი რიცხვისთვის.

მამრობითი პირი, ცოცხალი და უსულო
ჯგუფი	რას მოიცავს	Biernik მხოლობითი	Mianownik მრავლობითი
მამაკაცთა	მამაკაცები	widzę brata	bracia, studenci
მამრობითი ცოცხალი	ცხოველები	widzę psa	psy, koty
მამრობითი უსულო	საგნები, ცნებები	widzę dom	domy, stoły

სქესი მრავლობით რიცხვში

მრავლობით რიცხვში სამი სქესი ორად იქცევა: მამაკაცთა (მამაკაცები და შერეული ჯგუფები – oni, ci, byli) და არამამაკაცთა (ყველაფერი დანარჩენი – one, te, były). შეადარეთ: ci nowi pracownicy byli და te nowe biurka były. არსებითი სახელები, რომლებიც მხოლოდ მრავლობით რიცხვში არსებობს (drzwi, spodnie, okulary), მხოლოდ მეორე სქესს ითვალისწინებს: te drzwi były.

პროფესიები და პირთა სახელები – მდედრობითი ფორმები

პროფესიათა ბევრ სახელს ცალკე მდედრობითი ფორმა აქვს, ჩვეულებრივ დაბოლოებით -ka ან -yni / -ini:

მამრობითი და მდედრობითი ფორმები
მამაკაცი	ქალი
nauczyciel	nauczycielka
lekarz	lekarka
pielęgniarz	pielęgniarka
kucharz	kucharka
student	studentka
sprzedawca	sprzedawczyni
kierownik	kierowniczka

ზოგი წოდებისა და ქალთა პროფესიისთვის ხშირად გამოიყენება მამრობითი ფორმა სიტყვასთან pani: pani doktor, pani profesor, pani dyrektor. ასეთ დროს სიტყვა ბრუნვებში არ იცვლება: rozmawiałam z panią doktor. გამოიყენება მდედრობითი ფორმებიც, მაგალითად, dyrektorka.

ხშირი შეცდომები სქესში

„Moja kolega“, „ta kierowca“ – სწორია mój kolega, ten kierowca.
„Ten noc“, „mój twarz“ – სწორია ta noc, moja twarz.
„Ta muzeum“ – სწორია to muzeum.
„Mieszkanie był duży“ – სწორია mieszkanie było duże.
„Dziecko płakał“ – სწორია dziecko płakało; dziecko საშუალო სქესისაა.
სქესის გადმოტანა მშობლიური ენიდან – თუ თქვენს ენაში სიტყვას სხვა სქესი აქვს, პოლონურში მაინც პოლონური მოქმედებს: ten problem, ta lekcja, to zdjęcie.

სქესი სწორი ბრუნვის დაბოლოებებისკენ პირველი ნაბიჯია. გსურთ შეამოწმოთ, რომელი გრამატიკული თემები უკვე აითვისეთ? დონის ტესტი ამას დაახლოებით მეოთხედ საათში გაჩვენებთ.

სავარჯიშო: ten, ta თუ to?

ჩაწერეთ ten, ta ან to.

______ mieszkanie
______ mężczyzna
______ wiadomość
______ tydzień
______ centrum
______ jesień
______ zwierzę
______ pani
______ pokój
______ sól

პასუხები

to mieszkanie
ten mężczyzna
ta wiadomość
ten tydzień
to centrum
ta jesień
to zwierzę
ta pani
ten pokój
ta sól

საცდელ გაკვეთილზე ლექტორი შეამოწმებს, გამოგდით თუ არა სქესები და დაბოლოებები უკვე ავტომატურად, და გირჩევთ, რაზე ივარჯიშოთ შემდეგ.

არსებითი სახელების სქესი – მამრობითი, მდედრობითი და საშუალო