Можно ли сказать „idę do kina”, если я еду на трамвае?

Да, в городе это очень часто – важна цель, а не способ передвижения. „Jadę do kina” подчёркивает, что вы пользуетесь транспортом. В другой город мы обычно едем – „idę” говорим только тогда, когда действительно идём пешком.

В чём разница между „pójść” и „iść”?

„Iść” описывает движение в процессе („Idę do domu”), а „pójść” – отправление в путь или весь завершённый путь („Jutro pójdę do lekarza”, „Poszedłem do domu”). У „pójść” нет настоящего времени.

Различаются ли „lecieć” и „latać” так же, как „jechać” и „jeździć”?

Да. „Lecę do Londynu w piątek” – один перелёт, „Często latam do Londynu” – регулярно. Так же „płynąć” (сейчас, в одном направлении) и „pływać” (регулярно или умение: „Umiem pływać”).

Iść или chodzić, jechać или jeździć – польские глаголы движения

Четыре основных глагола

Пары iść – chodzić и jechać – jeździć – одна из тем, которые чаще всего вызывают трудности на уровне A1–A2. Их выбор зависит от двух вопросов: как я передвигаюсь? и это одно движение или повторение? Эта тема связана с видом глагола и предлогами.

Iść, chodzić, jechać, jeździć – когда какой использовать
	Одно направление, сейчас или один раз	Регулярно, часто, в разные стороны
пешком	iść – Idę do sklepu.	chodzić – Często chodzę do tego sklepu.
на транспорте	jechać – Jutro jadę do Gdańska.	jeździć – Co miesiąc jeżdżę do Gdańska.

Спряжение в настоящем времени

Спряжение глаголов движения
Лицо	iść	chodzić	jechać	jeździć
ja	idę	chodzę	jadę	jeżdżę
ty	idziesz	chodzisz	jedziesz	jeździsz
on / ona / ono	idzie	chodzi	jedzie	jeździ
my	idziemy	chodzimy	jedziemy	jeździmy
wy	idziecie	chodzicie	jedziecie	jeździcie
oni / one	idą	chodzą	jadą	jeżdżą

В прошедшем времени: szedłem / szłam, szedł, szła, szli (iść), chodziłem, chodziła (chodzić), jechałem, jechała, jechali (jechać), jeździłem, jeździła (jeździć).

Когда „chodzić” и „jeździć”

У глаголов chodzić и jeździć есть несколько значений, в которых нельзя использовать „iść” или „jechać”:

Привычка, регулярность: W soboty chodzę na basen. Do pracy jeżdżę tramwajem.
Умение: Nasz syn już chodzi. Umiesz jeździć na rowerze?
Движение без одной цели: Chodziliśmy cały dzień po mieście. Lubię jeździć po górach.
Посещение чего-либо: Chodzę na kurs polskiego. Córka chodzi do szkoły.
Вопрос об опыте: Czy chodziłeś kiedyś do teatru w Polsce?

Любопытный факт: O co chodzi? – это устойчивый оборот, означающий „в чём проблема?”, а chodzić z kimś в разговорной речи означает „встречаться с кем-то”.

Iść или jechać? Пешком или на транспорте

В польском выбор глагола зависит от способа передвижения, а не только от цели. В другой город мы обычно едем (jedziemy), а не „идём”. Средство транспорта мы указываем в творительном падеже:

jechać autobusem, tramwajem, pociągiem, samochodem, taksówką
jechać rowerem или na rowerze
lecieć samolotem, płynąć statkiem (это тоже глаголы движения: lecieć – latać, płynąć – pływać)
iść pieszo или iść piechotą

В городе, когда важна только цель, поляки часто говорят idę do pracy или idę do lekarza, даже если часть пути проезжают на автобусе. Когда поездка длиннее или важен транспорт – используем jechać.

Приставки: przyjść, wyjść, wejść

К глаголам движения мы добавляем приставки, которые меняют направление. Форма с „iść” и „jechać” – совершенного вида, а с „chodzić” и „jeździć” – несовершенного.

Глаголы движения с приставками
Приставка	Значение	Пешком (нсв / св)	На транспорте (нсв / св)
przy-	прибыть на место	przychodzić / przyjść	przyjeżdżać / przyjechać
wy-	покинуть место	wychodzić / wyjść	wyjeżdżać / wyjechać
w-	внутрь	wchodzić / wejść	wjeżdżać / wjechać
do-	дойти до цели	dochodzić / dojść	dojeżdżać / dojechać
prze-	на другую сторону, через	przechodzić / przejść	przejeżdżać / przejechać
od-	удалиться	odchodzić / odejść	odjeżdżać / odjechać
po-	отправиться (в будущем, в прошлом)	pójść	pojechać

Przyjdę do ciebie o szóstej. – przyjść: przyjdę, przyjdziesz
Wyszedłem z domu o ósmej. – wyjść: wyszedłem, wyszła
Proszę wejść! – wejść: wszedłem, weszła, weszli
Pociąg odjeżdża z peronu drugiego.
Wczoraj poszliśmy do kina. – pójść: pójdę, poszedłem, poszła

Dokąd? Gdzie? Skąd? – предлоги

Глаголы движения сочетаются с предлогами направления. У вопроса dokąd? (куда?) другой предлог и падеж, чем у вопросов gdzie? (где?) и skąd? (откуда?).

Направление, место и исходная точка
Dokąd idę / jadę? (куда?)	Gdzie jestem? (где?)	Skąd wracam? (откуда?)
do domu	w domu	z domu
do Polski, do Krakowa	w Polsce, w Krakowie	z Polski, z Krakowa
na pocztę, na dworzec	na poczcie, na dworcu	z poczty, z dworca
do lekarza, do koleżanki	u lekarza, u koleżanki	od lekarza, od koleżanki
nad morze	nad morzem	znad morza

Правило: к людям мы идём do (родительный падеж), находимся u них, а возвращаемся od них. Полный обзор вы найдёте в руководстве по предлогам.

Самые частые ошибки с глаголами движения

„Codziennie idę do pracy” – при регулярности естественнее codziennie chodzę do pracy.
„Jutro chodzę do kina” – один раз: jutro idę do kina.
„Idę do Warszawy pociągiem” – транспорт: jadę do Warszawy pociągiem.
„Jadę na autobusie” – правильно jadę autobusem.
„Idę na lekarza”, „byłem u poczty” – правильно idę do lekarza, byłem na poczcie.
„Szłem”, „poszłem” – правильно szedłem, poszedłem.
„Jeżdzę” – в этой форме пишется jeżdżę, через „żdż”.

Упражнение: idę или chodzę?

Выберите правильный глагол.

Teraz (idę / chodzę) do apteki, zaraz wracam.
Moja córka (idzie / chodzi) do przedszkola od września.
Co roku (jedziemy / jeździmy) na wakacje nad morze.
Patrz, tam (jedzie / jeździ) nasz autobus!
Jutro rano (jadę / idę) do Wrocławia pociągiem.
Lubię (iść / chodzić) po lesie.
Autobus (przyjechał / wyjechał) na przystanek punktualnie.
Zapraszam do środka, proszę (wejść / wyjść).

Ответы

idę – сейчас, одно направление
chodzi – регулярно, посещение
jeździmy – каждый год
jedzie – сейчас, одно направление
jadę – на поезде
chodzić – без одной цели
przyjechał – прибыл на место
wejść – внутрь

Глаголы движения лучше всего отрабатывать в разговоре о вашем дне: как вы добираетесь на работу, куда ходите в выходные. На индивидуальных уроках преподаватель подготовит упражнения на основе ваших маршрутов и ситуаций – начните с пробного урока.

Глаголы движения: iść, chodzić, jechać, jeździć