Zmiany w państwowym egzaminie z języka polskiego

Co się zmienia i od kiedy – zestawienie

Większość zmian zaczyna obowiązywać 1 stycznia 2027 roku, czyli od pierwszej sesji 2027 roku (6–7 lutego). Egzaminy w 2026 roku, w tym sesja 5–6 grudnia 2026, odbywają się jeszcze według dotychczasowych zasad. Ogólne informacje o egzaminie zebraliśmy w przewodniku po egzaminie B1.

Kalendarz zmian

Zmiany wchodzą w życie etapami, dlatego warto znać kilka dat:

• 25 maja 2026 – ogłoszenie ustawy w Dzienniku Ustaw (Dz.U. 2026 poz. 676).
• 9 czerwca 2026 – nowe poziomy certyfikatu wydawanego bez egzaminu.
• 5–6 grudnia 2026 – ostatnia sesja według dotychczasowych zasad.
• 1 stycznia 2027 – nowe grupy wiekowe, limity opłat, opłata za certyfikat i rola NAWA.
• 6–7 lutego 2027 – pierwsza sesja według nowych zasad.

Nowe grupy wiekowe: liczy się wiek w dniu egzaminu

Od 2027 roku o grupie decyduje wiek: jeśli w dniu egzaminu masz ukończone 16 lat, zdajesz w grupie od 16 lat, w której dostępne są wszystkie poziomy od A1 do C2. Osoby poniżej 16 lat mogą zdawać poziomy A1–B2.

Dla większości zdających – dorosłych, którzy potrzebują B1 do obywatelstwa albo pobytu rezydenta długoterminowego UE – ta zmiana niczego nie komplikuje. Ma znaczenie przede wszystkim dla osób w wieku 16–17 lat, które do końca 2026 roku zdawały w grupie dla młodzieży, a od 2027 roku trafią do tej samej grupy co dorośli.

Opłaty liczone od przeciętnego wynagrodzenia

Od 2027 roku limit opłaty za egzamin nie jest już stałą kwotą w euro, tylko procentem przeciętnego wynagrodzenia z III kwartału roku poprzedzającego egzamin. Dzięki temu limit będzie zmieniał się co roku razem z wynagrodzeniami, a nie z kursem euro.

• 4% – poziomy A1–B2, osoby poniżej 16 lat,
• 6% – poziomy A1–A2, osoby od 16 lat,
• 7% – poziomy B1–B2, osoby od 16 lat,
• 9% – poziomy C1–C2, osoby od 16 lat.

Nadal zapisujesz się w ośrodku egzaminacyjnym i to ośrodek ustala opłatę – w granicach nowego limitu. Za wydanie certyfikatu płaci się osobno 100 zł. Porównaj stare i nowe limity opłat.

Rola NAWA

Od 2027 roku Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej (NAWA) przejmuje obsługę wniosków i opłat związanych z egzaminem po stronie państwa. Dla zdających oznacza to przede wszystkim, że sprawy załatwiane bezpośrednio z Komisją trafiają do niej za pośrednictwem NAWA. Wniosek o certyfikat bez egzaminu składa się za pośrednictwem NAWA już teraz. Opłatę 100 zł za certyfikat po zdanym egzaminie wnosisz jednak do ośrodka, w którym odbył się egzamin, w ciągu 7 dni od informacji o zdaniu. Sam egzamin nadal zdajesz w ośrodku, w którym się rejestrujesz, a certyfikat nadal wydaje Państwowa Komisja.

Kto może organizować egzamin

Nowelizacja zaostrza warunki dla ośrodków egzaminacyjnych. Uprawnienie do organizowania egzaminu może dostać m.in. podmiot, który uczy polskiego jako obcego od co najmniej 4 lat, ma kadrę potrzebną do składu komisji egzaminacyjnej i spełnia pozostałe warunki z ustawy. W praktyce lista ośrodków na sesje 2027 roku może różnić się od dotychczasowej – zawsze sprawdzaj ją przed daną sesją na certyfikatpolski.pl.

Certyfikat bez egzaminu – nowe poziomy od 9 czerwca 2026

Część nowelizacji weszła w życie wcześniej – 14 dni po ogłoszeniu ustawy (ogłoszono ją 25 maja 2026 roku). Od tego czasu certyfikat bez egzaminu wydaje się na poziomie zależnym od ukończonej nauki: po doktoracie – C2, po studiach I stopnia – B2, po studiach II stopnia lub jednolitych magisterskich – C1, po części szkół – B2, a po pozostałych formach nauki – B1. Sprawdź, kto dostanie certyfikat bez egzaminu.

Co to oznacza w praktyce

Nowelizacja zmienia formalności, a nie to, czego musisz się nauczyć. Wymagania prawne – na przykład B1 do obywatelstwa albo rezydenta długoterminowego UE – nie wynikają z tej ustawy i się nie zmieniły.

• Planujesz sesję grudniową 2026? Obowiązują dotychczasowe limity (150 € za B1). Zapisy na tę sesję już trwają – sprawdź terminy i zapisy.
• Planujesz egzamin w 2027 roku? Licz się z opłatą ustaloną według nowego limitu i dodatkowymi 100 zł za certyfikat.
• Masz polski dyplom? Sprawdź, czy przysługuje Ci certyfikat bez egzaminu, zanim zapiszesz się na sesję.

Zobacz, jak przebiega egzamin: czas, części i punktacja. Jeśli nowe przepisy wykonawcze zmienią te zasady dla sesji 2027 roku, zaktualizujemy opis przed pierwszą sesją. Projekty zmian w zasadach nadawania obywatelstwa to osobny temat – przeczytaj, co wiadomo o planowanych zmianach w obywatelstwie.